Innerlijke tegenspraak


 

Datum van de overval boerderij Van Buuren: 24 februari of 24 april 1945?

Citaat

82: ”Op 24 februari 1945…”
83: idem
89: “… de vroege morgen van 24 april…”
90: “op klaarlichte dag”

Commentaar

Van Buuren maakt hier een grote fout die verder gaat dan alleen een vergissing van de datum. Hij baseert er namelijk mede zijn theorie op dat in het voorjaar van 1945 de machtsverhouding in het Westland en omgeving geheel gekanteld was ten gunste van de gewapende verzetsbeweging. De Duitsers zouden niets meer in te brengen hebben waardoor het verzet vrij spel zou hebben om zich te misdragen.

Op klaarlichte dag … De werkelijkheid is dat het in februari ‘s morgens vroeg nog donker is en de verzetsgroep dus in het donker zich uit de voeten kon maken. Deze kapitale fout is in de 2e druk niet hersteld (97), ondanks het feit dat dit aan Van Buuren is gemeld. Het is een raadsel waarom hij deze evidente fout heeft gehandhaafd.


 

Doelman bemoeienis met verspreiding illegale bladen

Citaat

71: ”Doelman hielp wel mee bij het werven van koeriers en het organiseren van adressen…, maar hij bemoeide er zich niet echt mee”.

Commentaar

Bemoeit Doelman zich nu wel of niet met de verspreiding van illegale bladen? Uit het eerste deel van de zin zou je toch kunnen opmaken dat Doelman zich wel degelijk hiermee bemoeide. Even verder schrijft Van Buuren dat dit werk in hoge mate “selfsupporting” was. Ik kan me hier niets bij voorstellen. Dit werk kon alleen worden uitgevoerd binnen een stevige organisatie.


 

Stelletje boeven?

Citaat

225: ”Overigens wil ik niet de indruk wekken dat het gewapend verzet uit een stelletje boeven bestond.”

Commentaar

Van Buuren wekt in de rest van zijn boek deze indruk wel. ‘Maffiasyndicaat en outlaws’ zijn woorden die iets anders suggereren. Zijn kwalificaties van de verzetsgroep o.l.v. Doelman liegen er niet om. De redenering die Van Buuren op deze bladzijden volgt, is in tegenspraak met zichzelf. Hij spreekt van een ‘schemergebied’ waarin verzetsgroepen opereerden: tussen gedragscode en werkelijkheid waren er verschillen. Verzet kon ontaarden in ordinaire criminaliteit. Zeker! Maar bedoelt hij toch niet te zeggen dat Doelman cs ‘ordinaire criminelen’ waren? Het ware beter geweest als hij meer oog had gehad voor de dilemma’s van het verzet.

Natuurlijk zijn er (ernstige) misstanden geweest binnen het verzet. Niemand zal dat ontkennen. Daartoe behoort uiteraard ook het gewelddadige verhoor van Francke. Dat had nooit mogen gebeuren, maar om daarmee het gehele Westlandse verzet in een kwaad daglicht te stellen wordt onvoldoende gedragen door feiten. Lees ook de zinnen onderaan p. 224 en bovenaan p. 225 nog eens, waarin Van Buuren poneert dat bij het gewapend verzet ‘misschien wel helemaal’ geen deugdzame motieven zouden zijn geweest.


 

Wel of geen richtlijnen binnen het verzet?

Citaat

225: ”Het gewapend verzet … stelde … richtlijnen op van wat wel en niet geoorloofd was. […] Maar deze gedragscode is nooit expliciet geformuleerd en voor zover hij al ergens werd geformuleerd, bleef hij beperkt tot de plaatselijk of regionaal opererende Knokploegen. Elke Knokploeg hield er zijn eigen ideeën op na van wat wel en niet geoorloofd was.”

Commentaar

Werden er nu wel of niet richtlijnen opgesteld? Waren die landelijk of alleen regionaal? Bestaat er verschil tussen richtlijnen en een gedragscode? Van Buuren redeneert hier inconsistent.
Hij schijnt niet te beseffen dat het oorlog was, dat communicatie onderling ingewikkeld was, dat veel in het verborgene werd uitgevoerd, dat veelvuldig vergaderen onmogelijk was en dat er nog geen internet bestond. Hij veronderstelt dat het verzet een overzichtelijk georganiseerd overleg kon voeren waarbij alle tijd was om duidelijke richtlijnen op te stellen en rustig te bespreken.